Genel Durum...
Ska'nin dogumu cok eskilere,2.Dunya Savasina dek uzanyyor.Buyuk ulkelerin somurgeleri uzerindeki kolonizelesme cabalarina kadar gidiyor aslen desmek gerekirse olayi,fakat gayet basit sekilde devam edecegim ..Çok zor yillardi..Ekmek yok,as yok,ask yok..Neden bu kadar derine inilmeli,çünkü Jamaika da ne yazik ki bu sömürgeler arasinda ve ska'nin asil gün isigina cikis yeri olma açisindan onemli.(Jamaika bir Amerikan somurgesiydi o zamanlarda).Her neise,60li yillarda Jamaika kendi yagiyla kavrulan gayet kendi halinde bi ülke idi. Savastan sonraki kolonizelesme doneminde Amerikaya giden Jamaikali bi avuc muzisyenin'in kisa surede o yillarda orada populer olan tarzlari kendi ulkelerine tasimasiydi.Ve olayin aslen cikis noktasi burasi..Gelelim savas yillarina.. 40'li yillarin basinda Jamaika'da Amerikan muzik tarzlari yavastan kendini gostermeye basladi. Savas sona erdiginde ise sayisiz grup Jamaika barlarinda Amerikan nameleri calmaya baslamislardi bile. 50li yillarda ise Amerikadaki buyuk ve unlu gruplar daha cok bop/rhythm ve blues agirlikli takilmaktaydilar.Jamaikali ve kendini muzige adamis insanlar buraya gelip bu gruplardan ve oldukca hoslandiklari bu tarzdan pek etkilendiler ve pek sewdiler.Örnek verilecek olursa "The Sound Systems" adli grup Jamaikada ilk kez bu akymy ba?latanlar arasindaydi. Ve 1954'te Jamaika'da ilk buyuk jazz konseri duzenlendi. Amerikan tarzi yavastan kendini hissettirmeye basliyordu.Fakat,yerel mento-folk-calypso gruplari ise adanin bir cok yerinde hala aktifti ve bir cok yerde caliyorlardi.50'li yillarin sonuna dogru jazz, r&b ve mento (calypso stili) tarzlari birlesip "Shuffle" adinda yeni bi stil olusturdular. Shuffle kisa surede buyuk ilgi gordu ve Jamaikali produktorler ve yapimcilar bu alanda yeni yetenekler kesfetme ve ozel konserler duzenleme yarisina giristiler.Bu tarzin en onemli gruplari, The Overtakers ve The Matador Allstars idi.
Ska Doguyor..
1962'de,Jamaikali muzisyenlerin Amerikan muzik tarzindan etkilendigi we tam gaz kendi oz stilleri olan reggie agirlikli sound ile mix yapma calismalari yaptiklari yillarda, Cecil B.Campbell isimli adam (daa sonra PrinceBuster olarak anilacak) daha degisik bir seyler denenmesi ve boylelikle kendi oz muzigi olan reggie'ye daha yakin olunmasini savunan en onemli muzisyenlerden biriydi.O siralar The Trojans adli gurubuyla jaz,R&B,reggie karisimi tarzi uzerine bir tane de album cikarmisti.Fakat ille de degisik birseyler denenmeliydi.Ve bir gun studyo calismasinda gitaristine (Jah Jerry) "gecvurus" yerine "altvurus" teknigi üzerindeki israrlari ska muzigini dogurdu.Cecil B.Campbell isimli sahsiyet boylelikle ska muziginin babasi olarak anilmakta gunumuzde..Ve ska o gunden sonra Jamaika muziginde onemli bi yer buldu kendine.Dier gruplar da kendi stillerini bu yeni tarza adapte ederek birbiri ardina studyoya girdiler.Fakat kayit yapilmiyordu her turlu calynma ihtimaline karsi.Bu yeni tarzda en mukemmeli cikarabilme yarisinda idiler ne guzel ki.Daha sonra Ska, Jamaikalilar tarafindan adanin uluslararasi dans ve muzigi olarak benimsendi. Ve bunlarin akabinde,bikac yil sonrasinda Jamaika, yeni turler pesinde olan bir cok genc muzisyenle doldu tasti.Fakat bunlar ska'nin olusumunu kacirmis ve biraz da kendilerini bundan dolayi dislanmis hisseden kesim idi.Olaydan soyutlanmis yetenekli sahsiyetlerdi cogu..Ve bu insanlar icinden bir kisim genc,Rude Boys adinda bir grup kurdular.Rude Boys'un tarzi biraz farkliydi. Yavas ritimler ve bass uzerine verilmis onem (skanin olustugu zamanlardaki free-style bass ritimlerinin aksine) gozden kacmiyordu..Bu grupla beraber ska muziginin de cehresi buyuk olcude degisti.Silah ve siddet karsiti besteleri, o zamanlar baskent Kingston'da hakim olan fasist siddete ve cinayetlere tepkisel baglamda Jamaikalilarin buyuk begenisini kazandi.Rude Boys'un bu tarzi 1964te adada zirveye ulasti,fakat bu yilin sonlarina dogru hizini biraz kesti ve yerini geleneksel Jamaika muzigi olan Rocksteady(Reggie)'ye birakti.
Ikinci Ska Dalgasi...
70'de Rude Boys fikirleri reggie ve punk etkilesimleri icine girerek yeniden olustu ve The Clash gibi gruplar cikardi.Bu yilda The Coventry Automatics gibi bazi reggie gruplari bile skayi tercih ettiler,cunku onlara gore,daa kolaydi reggie oranla.Bu grup daha sonra Automatics,sonra The Specials AKA The Automatics,daha sonra The Special AKA ve en nihayet The Specials ismini aldi. Herneise sonuçta 1979'da Jerr Dammers (The Specials), 2-Tone Records'u kurdu. Dammers'in amaci C.Campbell gibi yeni bisey olusturmakti.Siyah ve beyaz sembol oldu ve 2-Tone Ska dogdu.Ve logo'su da bugunku siyah elbisesi beyaz tshirtu siyah kravati ve beyaz coraplariyla "Walk Jabsco" isimli adam oldu.Dammers tarafindan The Wailers grubundan Peter Tosh'un album kapagindaki goruntusunden esinlenerek cizildi ve bugunku halini aldi. Irkci ve fasist olaylarin zirveye ciktigi zamanlarda,siyah ve beyaz giyinmek ve deisik irkdan insannarin kurdugu ska gruplari(dier tarz gruplarin yaninda) irksal butunlugu simgelemesi acisindan o tarz akimlara karsi bi cesit tepki sembolu oldular o yillarda..Jamaikan ska sarkilarinda da oldugu gibi,bu gruplar da olayi bestelerine aninda yansittilar (`Why Do You want to Kill Me? Tell Me Why Tell Me Why Tell Me Why' -- Special AKA) Ve kisa zamanda Madness,The Beat,The Selecter,The Bodynatchers ve The Specials gibi gruplar ilk ska akimi temsilcileri olan PrinceBuster,Rough Rider gibi gruplarin yerini almaya basladilar. Bad Manners da ayrica 2-Tone'da olmayan fakat onun cizgisine cok yakin olan dier bir gruptur.Ayrica 2-Tone gruplari icinde skanin dogumunda emegi gecen insannar da yok diildi,mesela Don Drummond daa once Jamaika'da olup,2-Tone'a sonradan dahil olan biri idi.Ama ne yazik ki, Chrysalis Records, 2-Tone'u Dammers'dan satin aldi.Fakat kendisine yeni gruplarla annasma imzalama yetkisini vermeyi de ihmal etmedi.Bu ana kadar 2-Tone gruplari özetle: The Specials, The Selecter, Madness, Rico Rodriguez, The Swinging Cats, The Friday Club, The Bodysnatchers, The Hisons, J.B. Allstars, Special AKA, The Apollinairs, The Beat.. 2-Tone gruplari 1978-85 yillari arasinda o zamanlarin en populer gruplar olabilir belki de,fakat sadece ska yapan gruplar onlar diillerdi.O yillarin dier onemli ska gruplari : The Tigers, Ska City Rockers, The Akrylykz,The Employees, The Pirahnas vs.vs. 2-Tone'in satilmasiyla (olumuyle) ikinci ska dalgasi da sona ermis oldu boylece..80'li yillarda ska vuruslarini,pop ve rockla butunlestirip yorumlayan gruplar ucuncul bir ska akimi yarattilar.Sayabilecegim onemli gruplar, The Toasters,Bim Skala Bim,Fishone,The Untouchables..
Ucuncul ve gunumuzun ska akimi..
Aslen 2-Tone faciasindan sonra yeniden sekil alan ska muzigi hemen hemen diger bir cok stille karistirilarak yeni tatlar yeni leziz gruplar cikardi.Jump with Joey, Hepcat, Yebo, NY Ska Jazz Ensemble and Stubborn All Stars gibi gruplar Jamaika koklerine sadik kaldilar.Ama Operation Ivy, Voodoo Glow Skulls, Janitors Against Apartheid gibileri ise punk akorlarini kullanarak ska-core'u yarattilar.Regatta 69, Filibuster, Urban Blight,Punch the Clown, Undercover S.K.A 2-Tone soundundan mumkun oldugunca ayrilmadilar bu donemde.. Ve Rude Boy/Rude Girl imaji tekrar ortaya cikti bu zaman periyodunda.Fakat bu kez, ilk zamanlardaki pek de iyi olmayan imajindan oldukca uzaklasip, fanatik ska hastalarinin sembolu oldu. Ve Ska hala onu seven insanlar icin farkli muzik tarzlarinin eglenceli bir harmonisi olarak yasamaya devam ediyor...